{"id":11143,"date":"2026-03-30T19:11:00","date_gmt":"2026-03-30T16:11:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kreablog.com\/tarihte-yapilan-ilk-bilgisayar-tarafindan-uretilen-muzik\/"},"modified":"2026-03-30T19:11:00","modified_gmt":"2026-03-30T16:11:00","slug":"tarihte-yapilan-ilk-bilgisayar-tarafindan-uretilen-muzik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/tarihte-yapilan-ilk-bilgisayar-tarafindan-uretilen-muzik\/","title":{"rendered":"Tarihte Yap\u0131lan \u0130lk Bilgisayar Taraf\u0131ndan \u00dcretilen M\u00fczik"},"content":{"rendered":"

Bilgisayarla \u00fcretilen m\u00fczi\u011fin \u00f6yk\u00fcs\u00fc bir kay\u0131t st\u00fcdyosunda ba\u015flamaz. \u0130ngiltere\u2019nin Manchester kentinde, oda b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde devasa bir makinenin i\u00e7inde ba\u015flar. Y\u0131l 1951\u2019dir. Ve o d\u00f6nemde kimse, az \u00f6nce tan\u0131k olduklar\u0131 \u015feyi tam olarak kavrayamam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n

\u00c7o\u011fu insan elektronik m\u00fczi\u011fin 1970’lerde ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Akl\u0131na synthesizerlar ve disko gelir. Ama ger\u00e7ek k\u00f6keni \u00e7ok daha tuhaft\u0131r. Bu hikayede bir matematik\u00e7i, bir kriket ma\u00e7\u0131 ve koca bir binay\u0131 kaplayan bir makine yer al\u0131r. <\/p>\n

Bu, bir bilgisayar\u0131n ilk kez nas\u0131l m\u00fczik yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131n hik\u00e2yesi \u2014 ve neden neredeyse hi\u00e7 kimsenin bunu do\u011fru bir \u015fekilde hat\u0131rlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131n hik\u00e2yesi.<\/p>\n

\u0130lk Bilgisayar Taraf\u0131ndan \u00dcretilen M\u00fczik ve Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131kt\u0131\u011f\u0131<\/h2>\n

1951 y\u0131l\u0131nda, Ferranti Mark 1 bilgisayar\u0131 Manchester \u00dcniversitesi’nde bulunuyordu. Bu bilgisayar, \u015fimdiye kadar \u00fcretilmi\u015f en eski ticari bilgisayarlardan biriydi. M\u00fczik i\u00e7in tasarlanmam\u0131\u015ft\u0131. Ciddi matematik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve \u015fifre k\u0131rma i\u015fleri i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n

Christopher Strachey bir \u00f6\u011fretmen ve yetenekli bir amat\u00f6r programc\u0131yd\u0131. Bu makineyi daha \u00f6nce damaya oynayan bir program yazmak i\u00e7in kullanm\u0131\u015ft\u0131. Ancak daha da ileri gitti. Ferranti Mark 1\u2019i m\u00fczik notalar\u0131 \u00e7alacak \u015fekilde programlad\u0131. Bilgisayar v\u0131z\u0131ldayarak ve t\u0131klayarak tan\u0131nabilir bir melodi \u00e7\u0131kard\u0131. <\/p>\n

O melodi \u201cGod Save the King<\/em>\u201ddi. Ard\u0131ndan \u201cBaa Baa Black Sheep\u201d<\/em> geldi. Her iki \u015fark\u0131 da hoparl\u00f6r\u00fc olmayan bir cihazdan \u00e7\u0131k\u0131yordu. Ses, bilgisayar\u0131n kendi dahili donan\u0131m\u0131n\u0131n titre\u015fimlerinden geliyordu. M\u00fchendisler, sinyali yakalamak ve g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in yak\u0131ndaki bir radyo al\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 kulland\u0131lar. <\/p>\n

BBC bu an\u0131 Haziran 1951’de kayda ald\u0131. Bu kay\u0131t bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 mevcuttur. Bu, insanl\u0131k tarihinde bilinen en eski bilgisayar taraf\u0131ndan \u00fcretilmi\u015f m\u00fczik kayd\u0131d\u0131r. <\/p>\n

V\u0131z\u0131ldayan Makine<\/h3>\n

Ferranti Mark 1, hi\u00e7bir \u015fekilde m\u00fcziksel bir cihaz de\u011fildi. Ses kart\u0131 yoktu. Ses \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 yoktu. Ancak ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi her i\u015flem, minik elektriksel darbeler yarat\u0131yordu. Bu darbeler, donan\u0131mda fiziksel titre\u015fimlere neden oluyordu. Strachey, bu darbelerin zamanlamas\u0131n\u0131 kontrol etmenin yolunu buldu. B\u00f6ylece, ses perdesini kontrol edebildi. <\/p>\n

\u00c7ok zarif bir \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fildi. Ama i\u015fe yarad\u0131. Makine, esasen kendi g\u00f6vdesi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ses \u00e7\u0131kar\u0131yordu. <\/p>\n

M\u00fczi\u011fin Arkas\u0131ndaki Adam<\/h3>\n

Christopher Strachey hi\u00e7bir zaman hak etti\u011fi takdiri g\u00f6rmedi. O d\u00f6nemde akademisyen de\u011fildi. Radlett\u2019ten bir okul \u00f6\u011fretmeniydi. Bir hafta sonu boyunca teknik bir k\u0131lavuzu okuyarak programlamay\u0131 kendi kendine \u00f6\u011frenmi\u015fti. Hayat\u0131n\u0131n ilerleyen d\u00f6nemlerinde sayg\u0131n bir bilgisayar bilimcisi oldu. Ancak 1951\u2019de, o sadece bir makineyi s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n \u00f6tesine iten merakl\u0131 bir yabanc\u0131yd\u0131. <\/p>\n

Alan Turing de Manchester bilgisayar\u0131 \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131. \u0130lk d\u00f6nemdeki baz\u0131 kaynaklar, m\u00fczik program\u0131n\u0131n yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yanl\u0131\u015fl\u0131kla Turing\u2019e atfetmi\u015fti. Ancak tarih\u00e7iler, bunun Strachey\u2019in eseri oldu\u011funu do\u011frulad\u0131lar. Turing o s\u0131rada oradayd\u0131. Kodu yazan ki\u015fi ise Strachey\u2019di. <\/p>\n

\"Tarihte<\/figure>\n

Neden Bu \u0130lk Ad\u0131m M\u00fczik ve Teknoloji Alan\u0131nda Her \u015eeyi De\u011fi\u015ftirdi?<\/h2>\n

Ba\u015flang\u0131\u00e7ta kimse bunun \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015fti. Sanki bir parti numaras\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Bir bilgisayar\u0131n \u201cBaa Baa Black Sheep\u201d \u015fark\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7almas\u0131 komikti. Ciddi bir bilimsel \u00e7al\u0131\u015fma de\u011fildi. M\u00fchendislerin \u00e7o\u011fu bu konuyu \u00e7abucak geride b\u0131rakt\u0131. <\/p>\n

Ancak bu fikir ortadan kalkmad\u0131. Akademik d\u00fcnyada yava\u015f yava\u015f yay\u0131ld\u0131. 1950\u2019lerin sonlar\u0131na gelindi\u011finde, ABD\u2019deki Bell Labs\u2019taki ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar bu fikri \u00e7ok daha ileriye g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Max Mathews, MUSIC ad\u0131nda bir program yazd\u0131. Bu, ses \u00fcretmek i\u00e7in \u00f6zel olarak tasarlanm\u0131\u015f ilk yaz\u0131l\u0131md\u0131. Bu nedenle Mathews, genellikle bilgisayar m\u00fczi\u011finin babas\u0131 olarak an\u0131l\u0131r. <\/p>\n

Ard\u0131ndan 1960\u2019lar ve 1970\u2019lerin synthesizer\u2019lar\u0131 geldi. Sonra dijital ses i\u015f istasyonlar\u0131. Ard\u0131ndan ev bilgisayarlar\u0131ndaki m\u00fczik yaz\u0131l\u0131mlar\u0131. Sonra Auto-Tune. Son olarak da yapay zeka taraf\u0131ndan \u00fcretilen \u015fark\u0131lar. Bu ad\u0131mlar\u0131n her biri, 1951 tarihli o c\u0131z\u0131rt\u0131l\u0131 BBC kayd\u0131na kadar uzan\u0131yor. <\/p>\n

Modern Ses \u00dczerindeki Kelebek Etkisi<\/h3>\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde neredeyse t\u00fcm m\u00fczik s\u00fcre\u00e7lerinde bir a\u015famada bilgisayarlar devreye giriyor. Prod\u00fckt\u00f6rler par\u00e7alar\u0131 mikslemek i\u00e7in yaz\u0131l\u0131m kullan\u0131yor. Sanat\u00e7\u0131lar melodi bestelemek i\u00e7in dijital enstr\u00fcmanlar kullan\u0131yor. M\u00fczik dinleme platformlar\u0131 \u015fark\u0131 \u00f6nermek i\u00e7in algoritmalar kullan\u0131yor. Bunlar\u0131n hi\u00e7biri, birisi bir bilgisayara \u201cGod Save the King<\/em>\u201di \u00e7ald\u0131rmadan \u00f6nce mevcut de\u011fildi. <\/p>\n

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde m\u00fczik end\u00fcstrisinin k\u00fcresel de\u011feri 28 milyar dolar\u0131n \u00fczerindedir. Bu de\u011ferin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 dijital m\u00fczik \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu ara\u00e7lar\u0131n hepsi, Manchester\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen ayn\u0131 ilgin\u00e7 deneyden t\u00fcremi\u015ftir. <\/p>\n

KREAblog’da<\/a>, k\u00fc\u00e7\u00fck ba\u015flang\u0131\u00e7lar\u0131n nas\u0131l devasa sekt\u00f6rlere yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u0131k s\u0131k ele al\u0131yoruz. Bu, tarihin en iyi \u00f6rneklerinden biri. <\/p>\n

Neredeyse Kaybolacak Olan Kay\u0131t<\/h3>\n

On y\u0131llar boyunca, o 1951 tarihli BBC kayd\u0131 bir ar\u015fivde tozlan\u0131yordu. Varl\u0131\u011f\u0131ndan haberdar olan \u00e7ok az ki\u015fi vard\u0131. Sonra 2008 y\u0131l\u0131nda, British Library\u2019deki ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar onu buldu. Kayd\u0131 \u00f6zenle dijital ortama aktard\u0131lar. Ses kalitesini ellerinden geldi\u011fince d\u00fczelttiler. Ve t\u00fcm d\u00fcnyan\u0131n dinleyebilmesi i\u00e7in internette yay\u0131nlad\u0131lar. <\/p>\n

Kula\u011fa sert geliyor. Modern m\u00fczi\u011fe hi\u00e7 benzemiyor. Ama dinledi\u011finizde bir \u015feyler yerine oturuyor. Bir makinenin kas\u0131tl\u0131 olarak ses \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 ilk an\u0131 dinliyorsunuz. Bu hi\u00e7 de \u00f6nemsiz bir \u015fey de\u011fil. <\/p>\n

\u0130lk Bilgisayar Taraf\u0131ndan \u00dcretilen M\u00fczik Bize Bug\u00fcn Neler Anlat\u0131yor?<\/h2>\n

Bu hikayenin i\u00e7inde gizli bir ders var. \u0130lk bilgisayar m\u00fczi\u011fini yaratanlar m\u00fczisyen de\u011fildi. Bir sekt\u00f6r kurmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorlard\u0131. Sadece bir makinenin neler yapabilece\u011fini merak ediyorlard\u0131. <\/p>\n

Strachey, fikrini patentlemedi. Bir \u015firket kurmad\u0131. Ba\u015fka sorunlara y\u00f6neldi. Ancak yapt\u0131\u011f\u0131 bu k\u00fc\u00e7\u00fck deney, bug\u00fcn bildi\u011fimiz t\u00fcm dijital m\u00fczik d\u00fcnyas\u0131n\u0131n temellerini atan bir tohum oldu. <\/p>\n

AI m\u00fczik ara\u00e7lar\u0131 art\u0131k insan m\u00fcdahalesi olmadan tam \u015fark\u0131lar besteliyor. Bu \u015fark\u0131lardan baz\u0131lar\u0131 radyolarda \u00e7al\u0131n\u0131yor. Neyin ger\u00e7ek m\u00fczik say\u0131laca\u011f\u0131na dair tart\u0131\u015fmalar h\u00e2l\u00e2 t\u00fcm h\u0131z\u0131yla devam ediyor. Ama t\u00fcm bunlar\u0131n nereden ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak istiyorsan\u0131z, gidip o c\u0131z\u0131rt\u0131l\u0131 1951 tarihli kayd\u0131 dinleyin. <\/p>\n

Bir \u00f6\u011fretmen. Bir oda b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bir bilgisayar. Bir \u00e7ocuk \u015fark\u0131s\u0131. Her \u015fey b\u00f6yle ba\u015flad\u0131. KREAblog<\/a>, bunun teknoloji tarihinin en g\u00fczel ba\u015flang\u0131\u00e7 hik\u00e2yelerinden biri oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. D\u00fczg\u00fcnce i\u015flenmemi\u015f. Planlanmam\u0131\u015f. Sadece birinin \u201cYa \u015f\u00f6yle olsayd\u0131?\u201d diye sormas\u0131. <\/p>\n

Ses d\u00fcnyas\u0131 art\u0131k eskisi gibi de\u011fil. Ve her \u015fey, asl\u0131nda \u015fark\u0131 s\u00f6ylemesi hi\u00e7 beklenmeyen bir makineyle ba\u015flad\u0131. KREAblog’da <\/a>daha fazla \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 teknoloji hikayesini ke\u015ffedin. <\/p>\n

Bu makale yaln\u0131zca bilgilendirme ama\u00e7l\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tarihteki ilk bilgisayar taraf\u0131ndan \u00fcretilen m\u00fczi\u011fin \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 hik\u00e2yesini, onu kimin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bunun teknoloji ile sesi neden sonsuza dek de\u011fi\u015ftirdi\u011fini ke\u015ffedin.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":11142,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_aioseo_title":"Tarihte Yap\u0131lan \u0130lk Bilgisayar Taraf\u0131ndan \u00dcretilen M\u00fczik","_aioseo_description":"Tarihteki ilk bilgisayar taraf\u0131ndan \u00fcretilen m\u00fczi\u011fin \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 hik\u00e2yesini, onu kimin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bunun teknoloji ile sesi neden sonsuza dek de\u011fi\u015ftirdi\u011fini ke\u015ffedin.","_aioseo_keyphrases":"","_video_image1":"","_video_image2":"","jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_override_counter":[],"footnotes":""},"categories":[957],"tags":[],"class_list":["post-11143","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunyada-ilkler"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11143","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11143"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11143\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11143"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11143"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kreablog.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}